Bilgi Edinme
GENEL BİLGİ
Demokratik ve şeffaf yönetimin gereği olan eşitlik, tarafsızlık ve açıklık ilkelerine uygun olarak kişilerin bilgi edinme hakkını kullanmalarına ilişkin esas ve usulleri düzenleyen 4982 sayılı Bilgi Edinme Hakkı Kanunu 24.10.2003 gün ve 25269 sayılı Resmi Gazetede yayınlanmış ve 24.04.2004 tarihinden itibaren de yürürlüğe girmiştir.
Bilgi Edinme Hakkı Kanununun Uygulamasına İlişkin Esas ve Usulleri düzenleyen yönetmelik de 27.04.2004 tarihli Resmi Gazetede yayımlanmıştır.
MÜRACAAT ŞEKLİ
Bilgi edinme başvurusu, başvuru sahibinin adı, soyadı, imzası, ikametgahı veya iş adresi, başvuru sahibi tüzel kişi ise, tüzel kişinin ünvanı ve adresi ile yetkili kişinin imzasını ve yetki belgesini içeren dilekçe ile yapılabilir. Bu başvuru kişinin kimliğinin ve imzasının veya yazının kimden neşet ettiğini tespitine yarayacak başka bilgilerin yasal olarak belirlenebilir olması kaydıyla elektronik ortamda veya diğer iletişim aracıyla da yapabilir.
Başvurunun Kurum ve Kuruluşa ulaştığı tarih, başvuru tarihidir.
Başvuru dilekçeleri posta yoluyla da Kurum ve Kuruluşlara gönderilebilir.
Başvuru üzerine istenen bilgi veya belgeye erişimin kısa sürede sağlanabilmesi ve bilgi edinme taleplerinin kolaylıkla işleme konulabilmesi amacıyla , başvuru sahipleri bilgi edinme başvurusuna dair dilekçelerini verirken, gerçek kişiler için EK-1de , tüzel kişiler için EK-2de yer alan formlardan isterlerse yararlanabilirler. Ancak elektronik posta ve faks yoluyla başvuru yapacak gerçek ve tüzel kişilerin EK-1 ve EK-2de yer alan formları doldurmaları zorunludur.
İSTİSNALAR
Kanunda Bilgi Edinme Hakkının istisnaları olarak düzenlenen ve aşağıda belirtilen konularda yapılan bilgi edinme başvuruları reddedilir ve red kararı başvuru sahibine gerekçeli olarak bildirilir.
- Sivil ve askeri istihbarat birimlerinin görev ve faaliyetlerine ilişkin bilgi veya belgeler,
- Devlet sırrına ilişkin bilgi veya belgeler,
- İstihbarata ilişkin bilgi veya belgeler,
- İdari soruşturmaya ilişkin bilgi veya belgeler,
- Adli soruşturma veya kovuşturmaya ilişkin bilgi veya belgeler,
- Özel hayatın gizliliği esasını ihlal edecek bilgi ve belgeler,
- Haberleşmenin gizliliği esasını ihlal edecek bilgi ve belgeler,
- Ticari sır olarak nitelenen bilgi veya belgeler ile Kurum ve Kuruluşlar tarafından gerçek veya tüzel kişilerden gizli kalması kaydıyla sağlanan ticari ve mali bilgiler,(Vergi mahremiyeti gibi.)
- Fikir ve sanat eserlerine ilişkin olarak yapılacak bilgi edinme başvuruları hakkında ilgili kanun hükümleri uygulanır.
- Kurum ve kuruluşların kamuoyunu ilgilendirmeyen ve sadece kendi personeli ile kurum içi uygulamalarına ilişkin düzenlemeler hakkındaki bilgi veya belgeler.
- Kurum ve kuruluşların faaliyetlerini yürütmek üzere elde ettikleri görüş , bilgi notu, teklif ve tavsiye niteliğindeki bilgi veya belgeler.
- Tavsiye ve mütalaa taleplerine ilişkin başvurular.
SÜRELER
- Kurum ve Kuruluşlar, başvuru üzerine istenen bilgi ve belgeye erişimi 15 iş günü içinde sağlar.
- Bir başka Kurum ve Kuruluşun görüşünün alınmasının gerekmesi veya başvuru içeriğinin birden fazla kurum veya kuruluşu ilgilendirmesi durumlarında bilgi ve belgeye erişim 30 iş günü içinde sağlanır. Bu durumda sürenin uzatılması ve bunun gerekçesi başvuru sahibine 15 iş günlük sürenin bitiminden önce bildirilir.
ÜCRETLENDİRME
Bilgi edinme isteminden yararlanmak isteyenler için, bilgi ve belgelere erişimin gerektirdiği inceleme, araştırma, kopyalama, postalama ve diğer maliyet unsurları ile orantılı ölçüde Bilgi Edinme Kanunu hükümleri uyarınca ücret tahsil edebilir.Konu hakkında 14 Şubat 2006 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan Maliye Bakanlığı'nın 1 Sıra No'lu Bilgi ve Belgeye Erişim Ücreti Genel Tebliği'nde belirlenen esaslara göre ücretlendirme işlemi yapılabilir.
İTİRAZ
Başvuru sahibi bilgi edinme istemiyle ilgili itirazları Bilgi Edinme ve Değerlendirme Kuruluna 15 gün içinde yazılı olarak yapar. Kurul bu konudaki kararını 30 iş günü içerisinde verir.
DENETİM VE CEZA HÜKÜMLERİ
Bilgi edinme hakkının kullanımı kapsamındaki başvurulara ilişkin uygulamalar, kurum ve kuruluş yöneticilerince mevzuat dahilinde denetlenir. Kanunda ve Yönetmelikte belirtilen usul ve esaslar çerçevesinde erişilen bilgi ve belgeler ticari amaçla çoğaltılamaz, kullanılamaz, erişimi sağlayan kurum ve kuruluştan izin almaksızın yayınlanamaz. Bu madde hükmüne aykırı olarak erişilen bilgi veya belgeleri ticari amaçla çoğaltanlar, kullananlar veya yayınlayanlar hakkında kanunların cezai ve hukuki sorumluluğa ilişkin hükümleri uygulanır.
